jongeren

Het Reserva Nacional de Chimanimani ligt in Centraal Mozambique, aan de grens met Zimbabwe. Je vindt er een diversiteit van ecosystemen:  savanne, regenwoud en bergen. Er zijn ook prehistorische rotstekeningen te vinden en al is de kans klein dat je er veel groot wild te zien krijgt, voor birdwatchers is het een paradijs.In Tsetsera werd bijvoorbeeld een community project rond toerisme en birdwatching opgestart. Chimanimani is vooral een bestemming voor avontuurlijk ingestelde backpackers. Die kunnen vrij gemakkelijk tot in Chimoio raken waar ze in het Pink Papaya Hostel terecht kunnen. Van daar kun je verder reizen met een chapa-busje naar het Reserva Florestal van Moribane. Daar heeft de Brits-Mozambikaanse ngo Ecomicaia (http://ecomicaia.com) een basiskamp opgericht dat door de lokale bevolking uitgebaat wordt. In het gebied ligt ook Mount Binga, met 2436 m de hoogste berg van het land. Met lokale gidsen kun je trekkings naar de top maken. Een troef is ook dat Chimoio op de route ligt van overlanders die vanuit Mozambique doorsteken naar Malawi, voor hen kan Chimanimani een interessante tussenstop zijn. Wie vanuit het toeristische Vilanculos aan de kust van de Indische Oceaan naar Chimoio reist moet op 6 tot 8 uur rijden rekenen. Meer info vind je ook op www.africa-tour.de, de website van een Duitse reiziger die verslingerd raakte aan de streek.  Voor informatie over de grensoverschrijdende natuurgebieden, zie www.actf.gov.mz (bron: Stefaan Dondeyne)

Winnie De Roover en Jorick Vandaele zijn twee jonge Vlamingen die in Mozambique belandden en op Ilha Ibo het pension Cinco Portas uitbaten. De Zwitserse eigenaar van Cinco Portas wil met het hotelletje ook een bijdrage leveren aan de plaatselijke gemeenschap. Het personeel wordt op het eiland gerecruteerd en voor de bevoorrading wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van lokale producten. Bij Cinco Portas hoort ook de ngo Mobile Vision (www.mobilevisionafrica.org) die films en documentaires maakt over en voor Mozambique. Winnie en Jorick startten ook een 'kindergarten' op, zeg maar een kleuterschooltje voor de plaatselijke gemeenschap. Daarvoor zoeken ze regelmatig vrijwilligers met een pedagogische achtergrond. Geïnteresseerden kunnen contact opnemen via jorickza@yahoo.com.

Lokatie: Noord-Mozambique; 75 km van Pemba (circa 2 uur met 4x4)

Mareja ligt in de noordoostelijke provincie Cabo Delgado (hoofdstad: Pemba), een 20-tal km van de kust van het Quirimbas National Park. Het is een uniek gebied voor liefhebbers van natuur: de schitterende kust van de Indische Oceaan biedt tal van mogelijkheden voor duikers en watersporters. In het binnenland herbergen de wouden en bergen een rijke fauna en flora (leeuwen, olifanten, …).

De lokale gemeenschap combineert toerisme en natuurbescherming. Een oud koloniaal plantagehuis doet dienst als gemeenschapshotel voor budget- en andere reizigers. Het Marejaproject is het resultaat van een samenwerking tussen de plaatselijke gemeenschap (Associaçao dos Camponesos de Mareja) en een private ondernemer (Mareja Management Ltd).

Het doel is de natuurlijke rijkdom van het gebied te bewaren om er zo een bron van inkomsten van te maken voor de plaatselijke gemeenschap. Sinds de installatie in 2001 van het Quirimbas National Park komt het toerisme langzaam op gang. Een dozijn lokale rangers worden ingeschakeld voor natuurbeheer. Zij zorgen voor de veiligheid van de bezoekers en gaan ook in tegen illegale houtkap en stroperij. Landbouw en de produktie van artesanaat zijn andere aandachtspunten.

Momenteel kunnen er een vijftiental gasten logeren in een slaapzaal voor 10 personen en 2 gastenkamers. Er is ook een kampeerterrein en restaurant. Kosten: ca. 10 US$ voor een tent, 20 US$ voor een kamer. Rangers kosten 1 US$ per dag met extras voor wild dat gespot wordt (1,1 US$ voor een olifant; 0,2 voor wrattenzwijn)

De Britse schrijfster Lisa St. Aubin de Teran zette in het vissersdorpje Cabaceira Pequena de Teran Foundation op. Cabaceira Pequena ligt vlakbij het meer gekende en toeristischer Ilha de Mozambique. De Teran Foundation wil het toeristisch potentieel van de kuststreek gebruiken om de lokale bevolking een bron van inkomsten te geven en uit het isolement te halen. Een vervallen zeevaartschool werd omgetoverd tot een opleidingscentrum voor toerisme en er werd ook een boerderij opgestart. Vooralsnog beperkt het toerisme zich tot occasionele backpackers of overlanders die met een 4x4 door Afrika reizen. Voor de verdere uitbouw van het project wordt gebruik gemaakt van vrijwilligers.

Malealea Lodge ligt in het binnenland van Lesotho, een 80tal km ten zuiden van de hoofdstad Maseru. Malealea kiest voor ‘community based tourism’ en gebruikt in samenwerking met de lokale bevolking toerisme als hefboom voor ontwikkeling. De lodge mikt op avontuurlijk ingestelde reizigers en biedt zowel budgetacommodatie als meer comfortabele verblijven aan.  De initiatiefnemers betrekken de lokale dorpsbevolking in diverse onderwijs- en opleidingsprojecten via de Malealea Development Trust. Er worden allerlei activiteiten georganiseerd gaande van daguitstappen over meerdaagse trekkings tot tochten te paard. Een deel van de opbrengst wordt geïnvesteerd in onderwijs- en gezondheidsprojecten. Verder werd het Malealea Tours and Information Centre opgericht om het toerisme in het hart van het rurale Zuidelijk Afrika (met name Lesotho, Swaziland en de Zuid-Afrikaanse Wild Coast) te promoten. Dit gebied is nog relatief onbekend onder toeristen en heeft door de combinatie van rust, ongerepte natuurgebieden en lokale culturen de avontuurlijk ingestelde reiziger heel wat te bieden. Malealea Lodge maakt tevens deel uit van de Maloti Route (www.malotiroute.co.za) , die naast Lesotho ook de provincies Oost-Kaap en Vrijstaat aandoet.

Kunst op het platteland van Mpumalanga. Dat vind je in de Art Print Studio, 12 km van het stadje Witrivier (www.artprintsa.com). Het is een trefplaats voor Zuid-Afrikaanse en internationale grafische kunstenaars waar ook lokaal talent kansen krijgt. Samen met Vlaamse schrijvers en grafische kunstenaars werd ondermeer een uitwisselingsproject opgezet (E-Pos). Reizigers met een passie voor kunst kunnen er logeren. Met de opbrengsten worden ondermeer enkele ‘outreach projects’ gesteund rond gezondheidszorg en scholing van lokaal plaatselijk talent.  
In Witrivier is ook de vzw Hope Flanders actief. Die organisatie startte enkele jaren geleden een project op voor de opvang en opvoeding van weeskinderen. De streek wordt geteisterd door een aidsepidemie en 1 op de 3 woners in de leeftijdscategorie 15-45 jaar is besmet. Door het hoge sterftecijfer stijgt ook het aantal weeskinderen onrustbarend snel. Met het opvang- en educatieproject tracht Hope Flanders hulp te bieden. Omdat het beroemde Kruger Park vlakbij ligt, koppelden de initiatiefnemers een toeristisch luik aan hun project. Met het lokale agentschap Air Safaris wordt gemikt op toeristen die Zuid-Afrika op een andere manier willen leren kennen. De opbrengsten worden geïnvesteerd in het weeshuis.

(Bron: Mathias De Graeve, 2007)

Van alle Zuidafrikaanse townships is Soweto wellicht de beroemdste. Hier werd geschiedenis geschreven in de strijd tegen de Apartheid. Lange tijd had Soweto echter ook de reputatie gevaarlijk te zijn. Toeristen konden er beter wegbijven luidde het. Dat is de jongste jaren echter veranderd en er is een township toerisme op gang gekomen. Ook in de townships zelf zijn er diverse toeristische initiatieven ontstaan. Een voorbeeld is Lebo’s Soweto Backpackers Dit backpackershostel wordt uitgebaat door Lebo, een jonge ondernemer die opgroeide in Soweto. Naast accommodatie biedt hij ondermeer fietstochten door de township aan. Soweto is echt een unieke plek en een hoopvol voorbeeld voor het soms 'zieke' Zuid-Afrika.

Isithumba is een dorp in de Valley of 1000 Hills, in het hart van Kwazulu Natal. Het ligt een uurtje rijden van grootstad Durban (N3 tussen Pietermaritzburg en Durban) maar is tezelfdertijd heel ruraal en traditioneel Afrikaans. De heuvelflanken zijn er bezaaid met traditionele Zulu nederzettingen omcirkeld met veekralen. Dat traditionele karakter en de natuurpracht maken het een trekpleister voor rugzakreizigers die de klassieke toeristische paden willen vermijden. Het dorp langs de Umgeni rivier lag al op de route van Thekwini Eco Tours. Nu heeft de lokale gemeenschap een eigen toeristisch bedrijf opgestart: Isithumba Adventure Tourism. De vrouwen van de AmaXimba stamgemeenschap hebben een rijke traditie van kunstambachten (klei, hout, kralen) en gebruiken die nu ook in de uitbouw van het toerisme. Een tiental rondavels werden gebouwd om toeristen accommodatie te bieden.

De Drakensbergen vormen het hoogste gebergte van Zuid-Afrika en strekken zich uit over de provincies Oost-Kaap, Kwazulu-Natal en Vrystaat. De onafhankelijke staat Lesotho ligt in het hartje van deze bergen.  Een deel van het gebergte is uitgeroepen tot Unesco Werelderfgoedgebied. Een van de mogelijke startplaatsen voor een verkenning van de streek is  Matatiele, een stadje 380 km ten oosten van Durban.  In Masakala, een dorp in de buurt van Matatiele vind je de Mehloding Community Trust, een initiatief waarmee de geïsoleerde dorpen een graantje willen meepikken van het ecotoerisme. Er werden ‘hiking trails’ uitgewerkt en de Masakala Lodge biedt accommodatie in traditionele rondavels. Wie houdt van meerdaagse trektochten (te voet of te paard)  kan zich wagen aan de Mehloding Adventure Trail. Milieuvriendelijk toerisme en kennis maken met de lokale cultuur en tradities staan centraal. De Community Trust spendeert een deel van de inkomsten aan voorzieningen voor de lokale dorpen.

Bulungula Lodge ligt aan de kust – iets buiten Coffee Bay-  en trekt eveneens de kaart van het duurzaam toerisme. Milieuvriendelijkheid en samenwerking met de plaatselijke Xhosa-gemeenschap staan hoog op de agenda, evenals het ondersteunen van lokale bedrijfjes via een systeem van microkredieten. Verder kan men in Bulungula ook terecht voor vrijwilligerswerk.